Analyse

Van de straat naar het scherm

Terwijl het aantal woninginbraken bijna halveerde, verzesvoudigde de informaticacriminaliteit. Dat is niet twee losse trends, dat is waarschijnlijk dezelfde verschuiving.

Als je mensen vraagt of de criminaliteit is toegenomen, denken de meesten aan de straat: inbraak, diefstal, geweld. Meet je die dingen werkelijk, dan zie je iets anders.

Twee tegengestelde bewegingen, 283 gemeenten
Categorie20152025Verschil
Informaticacriminaliteit 6.93542.146+508%
Woninginbraak 29.50014.886−50%

Dat zijn geen kleine schommelingen. In tien jaar tijd werd informaticacriminaliteit ruim zes keer zo groot, terwijl woninginbraak halveerde.

De groei was geen sprong

Wat opvalt is dat de digitale groei gestaag verliep. Er is geen jaar waarin het plots ontplofte:

Informaticacriminaliteit per jaar
JaarFeiten
20156.935
201918.244
202233.461
202542.146

Elke periode ongeveer een verdubbeling. Dat is het patroon van iets dat structureel groeit, niet van een incident of een tijdelijke golf.

Woninginbraak: het spiegelbeeld

De daling van woninginbraak verliep minder rechtlijnig. Van 29.500 in 2015 naar 19.723 in 2019, dan een scherpe val naar 14.148 in het coronajaar 2020 — logisch, want iedereen was thuis — en daarna een gedeeltelijk herstel naar 14.886 in 2025.

Het niveau van voor 2020 werd dus niet meer bereikt. Betere sloten, camerabewaking, buurtinformatienetwerken en meer thuiswerk spelen daar allemaal in mee.

Verhuizing of toevoeging?

Hier past voorzichtigheid. Dat twee lijnen tegengesteld bewegen, bewijst niet dat het om dezelfde daders of dezelfde feiten gaat. Een inbreker wordt niet vanzelf een phishingoplichter.

Er speelt bovendien iets anders mee: aangiftebereidheid. Digitale oplichting was tien jaar geleden ook al mogelijk, maar mensen wisten vaak niet waar ze terechtkonden, of dachten dat aangifte toch niets zou opleveren. Naarmate dat verbeterde, steeg het geregistreerde aantal — ook zonder dat er meer gebeurde.

Wat je wél met zekerheid kunt zeggen: het zwaartepunt van wat de politie registreert, verschuift. En het publieke gesprek over veiligheid loopt daarop achter. Er wordt veel gesproken over inbraken, en weinig over de categorie die in tien jaar het hardst groeide.

Zelf nakijken

Op de kaart kun je beide categorieen selecteren en per gemeente bekijken. Zet de categorie op Informaticacriminaliteit en schuif door de jaren: je ziet de kaart van Vlaanderen geleidelijk oplichten.

Gepubliceerd 25 juli 2026 · op basis van de politiecijfers voor 283 Vlaamse gemeenten met een volledige reeks · hoe deze cijfers tot stand komen